मंकीपक्स हुन नदिन सावधानी अपनाउँ

विश्वमा संक्रमण रोगहरु कुनै न कुनै फैलने र जोखिम सधै हुने गर्दछ । सन् २०१९ को अन्तिमतरिबाट फैलिएको कोभिडले विश्वकै अर्थतन्त्रमा नै प्रभाव पर्ने गरी मान्छेको दैनिकी नै ं ठप्प भयो । तीन वर्ष निकै तनाव बनाएको कोभिड त्रास सामान्य अवस्थामा आउन करिव तीन वर्ष कुर्नु पर्यो ।

अहिले मंकीपक्सले चिन्ता बढाएको छ । अफ्रिकी महादीपमा मंकीपक्सको संङ्क्रमण तीब्र गतिमा बढिरहेकोले चिन्ता बढाएको हो । यस वर्ष मात्रै अफ्रिकामा १४ हजार भन्दा बढीमा संक्रमित मध्ये ५ सय जनाले ज्यान गुमाएको अन्तर्राष्ट्रिय सञ्चारमाध्यमले जनाएका छन् । यसरी जोखिमलाई ध्यानमा राख्दै विश्व स्वास्थ्य संगठनले मंकीपक्सलाई बुधबार विश्व स्वास्थ्य आपतकाल घोषण गरेको छ । विश्वभर फैलन सक्ने भन्लै सतर्कता अपनाउन स्वास्थ्य विज्ञहरुले अनुरोध गरेका छन् ।

आपतकाल घोषण भएसंगै नेपाल सरकारले पनि गम्भीर ध्यानाकर्षण भएका इपिडिमियोलोजी तथा रोग नियन्त्रण महाशाखाका निर्देशक यदुचन्द्र घिमिरेले बताएका छन् । मंकीपक्स जुनसुकै बेला जहाँ पनि फैलन सक्ने भएकोले सर्तकता अपनाउन अनुरोध गर्रिएको हो । नेपालमा मंकीपक्स भित्रन नदिन पहल गर्नु पर्छ । मंकीपक्स भाइरसबाट एक व्यक्तिबाट अर्को व्यक्ति, जनावरबाट जनावर, जनावरबाट मानिस, मानिसबाट जनावरमा पनि सर्ने रोग भएकोले सर्ने जोखिम बढी हुने गर्दछ । यो भाइरसबाट छालामा घाउ बनाउँदै आँखा, नाक र मुखबाट शरीरमा प्रवेश गर्न सक्ने स्वस्थ्य विज्ञ बताउँछन् ।

संक्रमित जनावरको शरीरबाट निस्कने तरलपदार्थ अथवा रगतबाट मानिसमा सर्ने गर्छ । विशेषगरी अफ्रिकी मुसा वा बाँदरबाट यो मानिसमा संक्रमण गर्न सक्ने बताइन्छ । मुसा, बाँलदर जस्ता जनावरहरुमा यो भाइरस बस्ने गर्दछ । यी जनावरको सम्पर्कमा आउँदा यो रोग सर्न सक्दछ । श्वासप्रश्वास, संक्रमित छालाको सम्पर्कले मानिसदेखि मानिसमा यो रोग सर्न सक्छ । त्यसैगरी गर्भवती आमादेखि बच्चामा पनि सर्न सक्ने चिकित्सक बताउँछन् ।